دستگاه اسپرسو چگونه کار می‌کند؟

 در این مقاله به بررسی نحوه کارکرد دستگاه‌های اسپرسو می‌پردازیم. ما یک دستگاه اسپرسو تک بویلر را بررسی می‌کنیم ولی به طور کلی کارکرد تمامی مدل‌های دستگاه اسپرسو یکی است. همانطور که همه شما حتما می‌دانید تمامی دستگاه‌های اسپرسو دارای بویلر هستند ولی اینکه آب از کجا و چه زمانی و به چه علتی به دستگاه اضافه می‌شود مورد بحث ما خواهد بود.



در اولین عکس داخل یک دستگاه اسپرسو را مشاهده می‌کنیم. سمت راست تصویر یک بویلر استوانه‌ای از جنس مس و لوله‌های اطراف آنرا می‌بینیم. سمت چپ تصویر یک کمپرسور داریم که به بعضی از لوله‌های بویلر وصل است. کمپرسور یک موتور الکتریکی است که هنگامی که روشن می‌شود فشار آب لوله‌ها دستگاه را افزایش می‌دهد. همچنین در یک دستگاه اسپرسو تعداد زیادی شیر و سیم و بورد الکترونیکی جهت کنترل دستگاه وجود دارند که ما در این عکس نمی‌بینیم.

بویلر کمی بیشتر از نصف ظرفیت خود همیشه آب دارد. و این آب توسط یک المنت که در بویلر وجود دارد گرم می‌شود. تصویر زیر یک المنت واقعی باز شده از بویلر یک دستگاه اسپرسو است. علت اینکه المنت دارای چند پیچ است این است که سطح تماس آب با المنت بیشتر شود و در نتیجه گرمای بیشتری به آب منتقل شود. زمانی که بویلر از آب پر می‌شود این المنت زیر خط آب قرار می‌گیرد.



نمودار زیر به ما نشان می‌دهد که بویلر چگونه هم آب جوش و هم بخار دستگاه اسپرسو را تامین می‌کند. همچنین در این نمودار می‌بینیم که بویلر تا چه اندازه آب گیری می‌کند و المنت کجای آن قرار می‌گیرد.


سطح آب درون بویلر توسط یک الکترود که در تصویر بالا مشاهده می‌کنید کنترل می‌شود. مدار کنترل دستگاه اسپرسو نیز به این الکترو وابسته است و اگر سطح آب بویلر پایین تر از نوک الکترود باشد شما نمی‌توانید با دستگاه کار کنید در این حالت مدار کنترل با باز کردن شیر آب گیری دستگاه که به یک منبع آب خارجی مانند آب شهر وصل است فرمان آب گیری و پر شدن بویلر تا سطح مورد نیاز را می دهد. توجه به این نکته ضروری است که منبع آب ورودی باید فشار لازم جهت پمپ کردن آب به بویلر دستگاه را داشته باشد. این فشاری چیزی بین 20 تا 30 psi  می باشد. زمانی که سطح آب بویلر به نوک الکترود برسد مدار کنترل شیر آب گیری دستگاه را می بندد. در تصویر بالا سمت چپ لوله‌ای را مشاهده می‌کنیم که تا زیر سطح آب بویلر ادامه پیدا کرده و در سمت راست لوله‌ای را می‌بینیم که بالای سطح آب قرار دارد. هر دوی این لوله‌ها شیر کنترلی دارند که توسط باریستا کنترل می‌شود. لوله سمت چپ برای گرفتن آب جوش از دستگاه و لوله سمت چپ مخصوص بخار می‌باشد.
برای عصاره گیری و همچنین استفاده از بخار دستگاه ما نیاز داریم که فشار درون بویلر را به خوبی بسنجیم و از آن آگاه باشیم. این عمل توسط فشار سنج انجام می‌شود که معمولا در تمامی مدل‌های دستگاه اسپرسو در پنل جلویی دستگاه قابل مشاهده است.



توجه کنید که این گیج هم فشار درون بویلر (عقربه بالایی)، و هم فشار لازم برای عصاره گیری (عقربه پایین) را نشان می‌دهد. هر دو عقربه باید در محدوده سبز خود باشند. برای استفاده از بخار دستگاه عقربه فشارسنج بویلر باید بین 1 تا 1.5 باشد اگر این عدد کمتر باشد ما بخاری خوبی از دستگاه نمی‌گیریم و اگر این عدد بالاتر از 1.8 باشد ممکن شیر ایمنی دستگاه خراب شود و نیاز به تعویض داشته باشد. عقربه پایینی فشار لازم برای عصاره گیری را نشان می‌دهد و این فشار باید بین 9 تا 11 بار باشد. وقتی که از دستگاه عصاره نمی‌گیریم این عقربه سطح فشار آب درون بویلر را نشان می‌دهد.

تا به اینجا راجع به نحوه تامین آب جوش و بخار دستگاه‌های اسپرسو صحبت کردیم اما آب مورد نیاز عصاره گیری از کجا تامین می‌شود؟ آب مورد نیاز برای عصاره گیری از بویلر تامین نمی‌شود. این آب باید آب تازه ای باشد که از لوله‌ آب وصل شده به دستگاه تامین شود. در عکس زیر نحوه چرخه تامین آب لازم برای عصاره گیری را مشاهده می‌کنیم.



آب لازم برای عصاره گیری اسپرسو یک چرخه را طی می‌کند که در شکل بالا با یک مسیر آبی رنگ مشخص شده است. وقتی که شما از دستگاه استفاده نمی‌کنید و عصاره گیری انجام نمی‌دهید شیر برقی (قرمز رنگ) آب ورودی از پمپ را می‎بندد و پمپ خاموش می‌شود. فشار لازم برای عصاره گیری (9 تا 11 بار) را هم این پمپ تامین می‌کند. این چرخه به این صورت است که آب از گروپ هد به سمت شیر برقی و از آنجا به بویلر و سپس دوباره به گروپ هد منتقل می‌شود. نزدیک خروجی آب گروپ هد یک شیر کنترل جریان آب وجود دارد که وظیفه آن کنترل دمای آب ورودی به گروپ هد است.



همانطور که در شکل بالا مشاهده می‌کنید آب مورد نیاز برای عصاره گیری از درون بویلر رد می‌شود ولی با آب آن قاطی نمی‌شود. این آب توسط یک لوله از درون بویلر صرفا جهت گرم شدن آن رد می‌شود. و دما و شدت جریان آن توسط شیر کنترل جریان نزدیک به گروپ هد کنترل می شود. جنس گروپ هد باید از یک فلز سنگین باشد تا دما را به خوبی حفظ کند. هر هد گروپ یک خروجی آب دارد که جهت عصاره گیری استفاده می شود و یک خروجی آب به سمت شیر برقی دارد که جهت گرم نگه داشتن گروپ و عصاره گیری بهتر انجام می شود.

حتی زمانی که شما از دستگاه عصاره گیری نمی کنید چرخه حرکت آب از شیر برقی به بویلر و به گروپ هد ادامه خواهد داشت. دلیل این اتفاق گرم نگه داشتن گروپ هد جهت عصاره گیری بهتر است اما این چرخه چگونه به حرکت خود ادامه می دهد؟ اگر قادر باشیم دمای آب را در نقاط مختلف این چرخه اندازه گیری کنیم متوجه می شویم زمانی که آب از بویلر خارج می شود در داغ ترین حالت خود قرار دارد زمانی که به گروپ هد می رسد اندکی دمای خود را از دست می دهد و وقتی که دوباره به بویلر می‌رسد در سردترین حالت خود قرار دارد. این تغییر دمایی در حقیقت دلیل اصلی ادامه پیدا کردن این چرخه است.



حال یکبار با هم مراحل عصاره گیری و نحوه کارکردن دستگاه اسپرسو را مرور می کنیم. شما پورتا فیلتر را با اسپرسو گرایند شده پر می کنید آنرا تمپ می کنید و به گروپ هد می‌بندید و سپس یکی از دکمه های کنترل پنل دستگاه را برای شروع به عصاره گیری می‌زنید. این کار پمپ را روشن می کند و شیر برقی را باز می کند. چرخه آب حتی هنگامی که عصاره گیری می کنید نیز ادامه پیدا می کند. آب از پمپ ابتدا به یک یونیت تبادل حرارتی جهت افزایش دمای آب وارد می شود سپس به شیر برقی و بعد از آن به بویلر جهت رسیدن به دمای مد نظر عصاره گیری می‌رسد. در تصویر زیر یکی از این یونیت‌ها را مشاهده می‌کنید.
 
 

این یونیت برای گرم کردن آب در مقادیر لازم برای عصاره گیری عمل می کند (مقادیر کم آب) به همین خاطر است که آب جوش از بویلر تامین می شود. اگر برای چای یا آمریکانو یا هات چاکلت آب جوش نیاز دارید بهتر است از آب جوش دستگاه استفاده نکنید. زیرا این از آب بویلر میاید و قدیمی و راکد و اسیدی است و املاح معدنی زیادی دارد و طمع نوشیدنی شما را خراب می‌کند. بهتر است از این آب برای شست‌وشو پورتا فیلترها، گرم کردن لیوان‌ها و خیس کردن کهنه‌های خود استفاده کنید. به این نکته توجه کنید که هنگام عصاره گیری از دستگاه خود آب جوش نگیرید زیرا این کار باعث خواهد شد سطح آب بویلر کاهش پیدا کند و دمای آب درون چرخه نیز به دنبال آن کاهش پیدا خواهد کرد در نتیجه شما عصاره گیری ایده آلی نخواهید داشت. توصیه می‌شود آب درون بویلر دستگاه اسپرسو برای جلوگیری از راکد ماندن آن به صورت دوره‌ای و حداقل ماهی یکبار تخلیه کنید.

استفاده از مطالب ارائه شده با ذکر منبع مانعی ندارد.
www.farafood.com